Một
loại phụ gia độc hại, có tác dụng
đẩy nhanh hoạt động đốt mỡ,
tạo nạc và khiến thịt tươi lâu hơn
đă xuất hiện trong ngành chăn nuôi lợn ở
nhiều vùng của Trung Quốc, khiến thực khách
nhiều phen phải nhập viện v́ những cơn
đau bụng hoặc tim đập loạn nhịp.
Clenbuterol,
được biết tới ở Trung Quốc với
tên “bột thịt nạc”, là một loại phụ gia
nguy hiểm đă bị cấm sử dụng. Nhưng hăng
tin AP cho biết bằng nhiều cách khác nhau, chất
độc vẫn tiếp tục xuất hiện trong
thịt lợn ở nhiều vùng của nước này.
“Bột
thần” tạo lợn siêu nạc
Clenbuterol là
hóa chất hoàn toàn được tổng hợp có tác
dụng giăn phế quản, kích thích thần kinh giao
cảm, v́ vậy được dùng làm thuốc
điều trị hen suyễn, điều trị bệnh
phổi tắc nghẽn măn tính.
Nó cũng có
tính năng kích thích đốt mỡ và tạo cơ nên c̣n
được các vận động viên thể dục
thể h́nh cũng như những người béo sử
dụng để giảm cân.
Nhưng
mặt trái của việc dùng thuốc quá liều là gây
tổn hại cho hệ thần kinh, hệ tuần hoàn và
trong một số trường hợp có thể gây chết
người.
|
|
|
Việc sử dụng “bột thịt nạc”
được cho là xuất hiện tại nhiều trang
trại lợn ở nông thôn Trung Quốc |
Nhận
thức được tác động nguy hại của
clenbuterol, Trung Quốc đă cấm sử dụng chất
này từ những năm 1990. Nhưng có những
người nông dân vô lương tâm hám lợi vẫn bí
mật trộn chất này vào thức ăn của lợn.
Việc thêm
clenbuterol vào thức ăn khiến lợn lớn nhanh
hơn b́nh thường. Thuốc cũng khiến con
lợn giảm tối đa lượng mỡ h́nh thành
trong cơ thể, chỉ để lại một lớp
rất mỏng. Ngoài ra, miếng thịt lợn sau khi
được pha ra có màu hồng tươi ngon. Màu
sắc này giữ được rất lâu so với
thịt không nhiễm hóa chất.
Wen Peng, biên
tập viên The Pig Site, trang tin tổng hợp về ngành công
nghiệp thịt lợn toàn cầu, nói rằng chính cái màu
hồng tươi đó đă khiến nhiều nhà cung
cấp thực phẩm ở Trung Quốc đôi khi c̣n
đ̣i nông dân bán cho họ thịt lợn nhiễm
clenbuterol.
“Đây là
một vấn đề không hề nhỏ ở Trung
Quốc” - Pan Chenjun, một nhà phân tích cao cấp làm việc
tại ngân hàng Rabobank ở Bắc Kinh, người chuyên
theo dơi hoạt động kinh doanh thực phẩm tại
Trung Quốc đánh giá - "Lợn nhiễm bột
thịt nạc không được thông báo thường
xuyên nên đôi khi người ta nghĩ vấn đề
không lớn. Nhưng thực sự chuyện này có quy mô
rất rộng”.
Ngộ
độc người tiêu dùng
Pan nói
rằng hoạt động giám sát thực phẩm rất
chặt chẽ ở các thành phố lớn như Bắc
Kinh và Thượng Hải khiến t́nh trạng nhiễm
độc thực phẩm quy mô lớn ở vùng đô
thị khó xảy ra. Nhưng ở vùng nông thôn, chuyện
lại khác hẳn.
“Tôi nghĩ
rằng rất nhiều người sống ở các
thị trấn, thị tứ có thể đă tiếp xúc
nhiều (với clenbuterol) nếu họ ăn thực
phẩm đường phố” - Pan nói - "Đối
với các trang trại lợn quy mô lớn, sẽ khó có
chuyện lợn nhiễm clenbuterol v́ họ không muốn
chịu thiệt hại lớn do bị bắt quả tang
khi dùng phụ gia bị cấm."
"Nhưng
vẫn c̣n rất nhiều trang trại lợn nhỏ khác
và họ có một thị trường rất rộng
lớn. Đó là chưa kể tới các ḷ sát sinh, họ
sẽ chọn lựa các nhà cung cấp có sử dụng
clenbuterol bởi thịt trông sẽ tươi hơn và
nhiều nạc hơn”.
|
|
|
Thực phẩm không an toàn đang là vấn
đề gây đau đầu cho giới lănh đạo
Trung Quốc |
Sau khi đi
vào cơ thể lợn, thuốc sẽ tập trung
nhiều ở các cơ quan nội tạng như gan,
thận, phổi và khiến người ăn những
nội tạng này mắc bệnh.
AP cho
biết t́nh trạng ngộ độc clenbuterol
dường như xuất hiện nhiều ở phía Nam
Trung Quốc, nơi người dân thích ăn nội
tạng lợn. Đơn cử như tháng 2/2009, 70
người ở thành phố Quảng Châu đă phải
nhập viện v́ đau dạ dày và tiêu chảy do ăn phải
nội tạng lợn nhiễm clenbuterol bán ở một
khu chợ địa phương.
Ngay cả
phần thịt của loại lợn siêu nạc này
cũng không an toàn. Hồi tháng 9/2006, 336 cư dân thành
phố Thượng Hải đă bị ngộ độc
do ăn phải thịt lợn chứa clenbuterol. Phần
lớn số thịt có nguồn gốc từ tỉnh
Chiết Giang, nơi việc nuôi lợn bằng clenbuterol
diễn ra khá phổ biến.
Tệ
hơn, clenbuterol đă được dùng để chăn
nuôi nhiều loại động vật khác nhau, không
chỉ là những con lợn. Năm ngoái, 13 người
ở thành phố Thâm Quyến đă phải nhập
viện v́ ăn thịt rắn nhiễm clenbuterol. Báo chí
địa phương nói rằng những con rắn
đă được người ta cho ăn ếch
nhiễm clenbuterol để tăng trưởng nhanh
hơn.
Kêu gọi
kiểm soát “bột thịt nạc”
Hiện t́nh
trạng nguồn thịt lợn ở Trung Quốc
nhiễm độc chất này tới đâu vẫn là
một dấu hỏi lớn. Chính phủ Trung Quốc không
thông báo có bao nhiêu trường hợp thịt lợn
nhiễm clenbuterol đă được phát hiện, cũng
như các trường hợp bị ốm v́ nhiễm
thuốc sau mỗi năm.
Nhưng theo
đánh giá của giới quan, ít nhất ở vùng nông thôn
Trung Quốc, t́nh trạng sử dụng thuốc này
đang diễn ra tràn lan.
Wen nói
rằng dù Trung Quốc có các quy định nghiêm khắc
chống việc sử dụng “bột thịt nạc”,
nhưng việc thực thi các quy định đó lại
rất lỏng lẻo và người vi phạm
thường được trả tự do sau khi nộp
một khoản tiền phạt.
V́ thế
việc ngăn chặn t́nh trạng sử dụng
clenbuterol trở nên khó khăn. Ngay cả giới chức
chính phủ cũng tỏ ra bất b́nh với t́nh trạng
thịt nhiễm độc chất kéo dài không thể
kiểm soát.
Trong một
báo cáo gửi tới Quốc hội Trung Quốc vào ngày
25/8/2009, Wang Yunlong, lănh đạo ủy ban về các
vấn đề nông nghiệp và nông thôn của Quốc
hội, đă nói rằng nỗ lực ngăn chặn
việc sử dụng “bột thịt nạc” đă không
đạt hiệu quả ở nhiều khu vực.
Ông kêu
gọi việc thực hiện “một nỗ lực
tập trung trên toàn quốc nhằm kiểm soát t́nh h́nh”.
Trong bối
cảnh người dân Trung Quốc đă bắt
đầu lo ngại về thực phẩm độc
hại, các trang trại cam kết nuôi trồng thực
phẩm sạch đă bắt đầu xuất hiện,
nhưng chủ yếu nằm quanh Bắc Kinh và một
số khu vực đô thị phát triển khác. Little Donkey
là một ví dụ.
Trang trại
này được lập nên hồi năm 2008 và không dùng
hóa chất hoặc kháng sinh để nuôi lợn. Khi
lợn ốm, nó được điều trị
bệnh bằng Đông dược và môi trường
sống được diệt khuẩn bằng
nước tỏi.
Tuy nhiên
đổi lại cho sự sạch sẽ ấy là
thịt lợn ở đây có giá đắt gấp 3
lần giá thịt bán ở các siêu thị và qua đó
cũng nằm ngoài tầm với của nhiều
người tiêu dùng thông thường.
Tường
Linh